Blaasproblemen bij katten: blaasgruis, struviet en calciumoxalaatstenen
Blaasproblemen komen vaak voor bij katten en kunnen variëren van mild ongemak tot levensbedreigende situaties. De meest voorkomende problemen zijn blaasgruis, struvietstenen en calciumoxalaatstenen. Vroege herkenning van klachten en tijdige behandeling zijn essentieel om ernstige complicaties te voorkomen.
Wat is blaasgruis?
Blaasgruis zijn kleine kristalletjes die zich in de urine van katten vormen. Dit kan leiden tot irritatie van de blaas en het begin zijn van grotere problemen, zoals stenen. Katten met gruis plassen vaak vaker kleine beetjes, kunnen pijnlijk plassen, bloed in de urine hebben en hun geslachtsdelen veel likken. Ook gedragsveranderingen zoals lusteloosheid of minder eetlust komen voor.
Bij katers is gruis gevaarlijker dan bij poezen, omdat hun smalle plasbuis gemakkelijk kan blokkeren. Wanneer een kater probeert te plassen maar er komt geen urine, is dat een spoedsituatie die direct medische hulp vereist. Bij poezen is een volledige verstopping minder waarschijnlijk, maar aanhoudende pijn, bloed in de urine of terugkerende klachten zijn ook bij hen een reden om snel een dierenarts te raadplegen.
Struvietstenen
Struvietstenen of te wel blaasgruis ontstaan meestal in alkalische urine en kunnen vaak met aangepaste voeding opgelost of voorkomen worden. Symptomen lijken op die van blaasgruis: vaker kleine beetjes plassen, pijn, bloed in de urine, buiten de kattenbak plassen en gedragsveranderingen.
Katers lopen het grootste risico op verstopping. Wanneer een kater helemaal niet meer kan plassen, is dit een acute levensbedreigende situatie. Poezen krijgen struvietstenen ook, maar een volledige blokkade komt bij hen minder vaak voor. Vroege herkenning en behandeling met aangepaste voeding en voldoende vochtinname verkleinen het risico op complicaties en herhaling.
Calciumoxalaatstenen
Calciumoxalaatstenen, vaak oxalaatstenen genoemd, ontstaan juist in zure urine en kunnen niet opgelost worden met dieet alleen. Zodra ze gevormd zijn, is medische of chirurgische verwijdering meestal noodzakelijk. Ze komen minder vaak voor dan struvietstenen, maar het risico neemt toe bij langdurig te zure urine.
De symptomen lijken op andere blaasproblemen: vaker kleine beetjes plassen, pijn tijdens het plassen, bloed in de urine, veel likken aan de geslachtsdelen, onzindelijkheid en gedragsveranderingen. Ook bij oxalaatstenen is het risico op levensbedreigende verstopping het grootst bij katers. Zonder tijdige behandeling kunnen ernstige complicaties optreden en in het ergste geval tot overlijden leiden.
Preventie is cruciaal. Voldoende vochtinname helpt om de urine te verdunnen en nieuwe stenen te voorkomen. Omdat katten van nature weinig drinken, is een vochtrijke voeding dagelijks belangrijk. Na verwijdering van oxalaatstenen is levenslange aandacht voor vocht en blaasgezondheid essentieel om herhaling te voorkomen.
Voldoende vocht en preventie
Een van de belangrijkste manieren om blaasproblemen te voorkomen is zorgen dat je kat voldoende vocht binnenkrijgt. Katten halen van nature veel vocht uit hun prooi en zijn slechte drinkers, dus een vochtrijke voeding en toegang tot vers water helpen om de urine te verdunnen. Dit ondersteunt een gezonde blaas en verkleint de kans op gruis of stenen.
Daarnaast kan ik als voedingsdeskundige voor katten helpen om een gebalanceerd plan op te stellen dat de blaasgezondheid ondersteunt zonder dat de kat onnodig levenslang een streng dieet hoeft te volgen. Met tijdige herkenning van klachten, voldoende vocht en preventieve maatregelen kan je kat blaasproblemen vaak voorkomen of sneller herstellen.
Blaasontsteking speelt een belangrijke rol in het ontstaan en verergeren van blaasproblemen.
Een blaasontsteking bij een kat is een veelvoorkomend probleem en kan zowel bij een kater als bij een poes voorkomen. Typische symptomen zijn vaak en moeizaam plassen, waarbij slechts kleine beetjes urine worden geproduceerd. Het plassen kan pijnlijk zijn en soms gaat dit gepaard met miauwen. Ook kunnen bloed in de urine, een sterke geur of troebele urine wijzen op een blaasontsteking. Veel katten gaan daarnaast buiten de kattenbak plassen of likken overmatig aan hun geslachtsdelen.
Bij katers vraagt een blaasontsteking extra aandacht, omdat zij een grotere kans hebben op een verstopping van de urinebuis. Wanneer een kater helemaal niet meer kan plassen, is dit een acuut spoedgeval dat direct door een dierenarts moet worden beoordeeld. Bij poezen verlopen de klachten soms minder opvallend, maar blaasontstekingen komen bij hen relatief vaker voor en kunnen terugkeren.
Voldoende vochtinname speelt een cruciale rol bij het voorkomen en herstellen van een blaasontsteking. Katten zijn van nature geen grote drinkers; in het wild halen ze het meeste vocht uit hun prooi. Daardoor drinken ze vaak onvoldoende wanneer ze voornamelijk droogvoer krijgen. Een vochtrijke voeding, zoals natvoer, KVV of BARF, is dagelijks essentieel om de urine te verdunnen en afvalstoffen sneller af te voeren. Extra waterbakjes of een drinkfontein kunnen dit effect nog verder ondersteunen. Zo verklein je de kans op irritatie van de blaas en help je je kat gezond te blijven.
Natvoer, en in het bijzonder compleet natvoer, sluit hiermee beter aan bij een duurzame, preventieve aanpak van blaasproblemen. Het ondersteunt een natuurlijke hydratatie, vermindert de kans op terugkerende blaasontstekingen en helpt de blaas regelmatig en volledig te legen. In tegenstelling tot uitsluitend droogvoer werkt natvoer niet geforceerd in op de urinechemie, maar ondersteunt het lichaam op een fysiologische manier.
Samenvattend
Vraagt de aanpak van blaasgruis, blaasstenen en blaasontstekingen om maatwerk en nuance. Struviet en oxalaat zijn verschillende aandoeningen met verschillende oorzaken en risico’s. Een eenzijdige focus op verzurende diëten, zeker wanneer deze langdurig worden toegepast, kan onbedoeld nieuwe problemen creëren. Een doordachte voedingsstrategie waarin voldoende vocht, passende voedingssamenstelling en regelmatige herbeoordeling centraal staan, biedt de beste basis voor langdurige blaasgezondheid bij de kat.
Heb jij zelf een kat met blaasgruis of regelmatig blaasontstekingen?
Neem gerust contact met mij op, als voedingsdeskundige voor katten kan ik een geschikt dieet voor je opstellen die afgestemd is op de behoefte van jouw kat.
Meer voor vragen mail gerust even naar voedingspraktijkvoorkatten@gmail.com of bel 0226234455
blog geschreven door Susanne Waterkott